
NASA/JPL-Caltech/UArizona
Αυτή η παρατήρηση της Αρειανής επιφάνειας, συνέλαβε το Όχημα Εξερεύνησης του Άρη Spirit (Πνεύμα) [Mars Exploration Rover Spirit], να γυαλίζει στον ήλιο δίπλα στο Home Plate, μέσα στην Λεκάνη του Gusev. [ Home Plate έχει ονομαστεί ένας χαμηλός τραπεζοειδής σχηματισμός, πού θυμίζει την βάση από την οποία ο παίκτης με το ρόπαλο εκτελεί τις βολές πρός την αντίπαλη ομάδα, στο παιχνίδι του baseball ] Η εικόνα αυτή συνέλαβε επίσης σε δράση μιά δίνη σκόνης λίγο νοτιότερα.
Εκπλαγήκαμε βλέποντας το Spirit ν’ αποτελεί το λαμπρότερο σημείο της εικόνας, σ’ αντίθεση με δεκάδες άλλες φωτογραφίες και των δύο οχημάτων. [ Το άλλο όχημα είναι το Opportunity (Ευκαιρία), στο οροπέδιο του Μεσημβρινού (Meridiani Planum)] Ανάλυση της γωνίας προσπτώσεως του φωτός, της γωνίας οράσεως και της κλίσης του οχήματος, έδειξε ότι από σύμπτωση το παρατηρούμε σχεδόν από την γωνία ανάκλασης του φωτός από τις επίπεδες φωτοβολταϊκές επιφάνειες, πού διαθέτει. Ως γνωστόν η γωνία προσπτώσεως ισούται με την γωνία ανακλάσεως. Δοκιμές, πού έγιναν εδώ στην Γη πριν την εκτόξευση των οχημάτων προς τον Άρη, έδειξαν ότι οι φωτοβολταϊκές επιφάνειες των οχημάτων αντανακλούν το φως ακόμη κι αν καλύπτονται από ένα λεπτό στρώμα σκόνης. Επομένως, αυτή η παρατήρηση δηλώνει ότι οι φωτοβολταϊκές επιφάνειες του οχήματος δεν έχουν καλυφθεί από πυκνό στρώμα σκόνης (δηλ. τόσο παχύ, πού να μην διέρχεται το φώς μέσα απ’ αυτό). Παρ’ όλα αυτά, το Spirit δεν έχει επικοινωνήσει από τις 22 Μαρτίου 2010.
Και μιά Δίνη Σκόνης
Οι επιστήμονες έχουν αρχίσει να συνειδητοποιούν ότι οι δίνες σκόνης είναι πολύ πιό συχνές απ’ ότι νομίζαμε. Οι δίνες σκόνης μοιάζουν με μικρούς ανεμοστρόβιλους, πού καθώς κινούνται περιστρεφόμενοι αναρροφούν από το έδαφος τους λεπτότερους - και ελαφρύτερους - κόκκους σκόνης (σαν κι αυτούς πού αποτελούν την πούδρα). Αποτελούν έτσι ένα σημαντικό στοιχείο, τόσο της Αρειανής γεωλογίας, όσο και του κλίματος.
Κάθε χρόνο μυριάδες τέτοιοι μικροί ανεμοστρόβιλοι διασχίζουν την Αρειανή επιφάνεια απομακρύνοντας την χαλαρή σκόνη, πού την σκεπάζει. Κάνοντάς το αυτό, οι δίνες σκόνης δρούν σαν καθαριστές της επιφάνειας. Αφού η σκονισμένη επιφάνεια είναι ανοικτόχρωμη και αντανακλά καλύτερα το φως, οι δίνες σκόνης συλλογικά την σκουραίνουν, αυξάνοντας έτσι την απορρόφιση του φωτός και συμβάλουν στην καλύτερη θέρμανση του εδάφους. Η σκόνη, πού σηκώνουν στην ατμόσφαιρα με την σειρά της, επίσης απορροφά το φως, θερμαίνοντας έτσι έμμεσα την ατμόσφαιρα.
Πολλές εικόνες δείχνουν τα ενδεικτικά σκοτεινά ίχνη, πού αφήνουν στο πέρασμά τους οι δίνες σκόνης, να διασχίζουν και να συστρέφονται σ’ όλη την έκταση του Άρη. Ο υψηλής ταχύτητας άνεμος των δινών, ανασηκώνει και μεταφέρει την σκόνη, πού αλλιώς θα περέμενε σε μιά περιοχή. Αυτή η μεταφορά σκόνης συμβάλλει στην ανάμειξη διαφορετικών υλικών από διαφορετικές περιοχές.
Απόδοση στα ελληνικά: Αριστείδης Σκουρτόπουλος